YİĞİT AHİLER

-

Bugün yabancı bir şehirde yalnız kalan birinin yanına, onu hiç tanımadığı hâlde yolunu sormadan eşlik eden birine rastlamak kolay değil. Oysa seyyah İbn Battuta'nın XIV. yüzyılda ziyaret ettiği Denizli'de misafirperverlik öylesine köklü bir gelenekti ki, insanlar bir yolcuyu ağırlayabilmek için birbirleriyle yarışıyordu.

İbn Battuta, Seyahatname'de şehre girişlerini anlatırken ilginç bir sahneden söz eder. Çarşıdan çıkan bazı dükkân sahipleri, yolcuların hayvanlarının dizginlerine sarılır. Ne olduğunu anlamakta zorlanan İbn Battuta'ya bunun sebebini açıklarlar: Bunlar yiğit Ahilerdir. Her biri onları misafir etmek istemektedir. Kimin ağırlayacağına ise kura ile karar vereceklerdir.

Bu sahne bana Şırnak'ta yaşadığım iki olayı hatırlatıyor.

O yıl, kendi tercihimle defterdar yardımcısı olarak Şırnak'a atanmıştım. Minibüsten indiğimde yanımda oturan genç bir yolcu, yabancı olduğumu anlamış olacak ki benimle birlikte indi. Ne adımı sordu ne de kendini tanıttı. Bavulumu omzuna aldı ve dik yokuşlardan benimle birlikte yürümeye başladı. İşim bitince yollarımız ayrıldı. O genci bir daha hiç görmedim.

Aynı yıllarda, yeni atanan öğretmenlerin belgelerini ibraz etmek için Şırnak'a geldiği bir dönemde, işi uzayan birkaç aile geceyi geçirecek yer bulmakta zorlanmıştı. İlin tek beş yıldızlı otelinin sahibi Rıdvan Acar Bey'e durumu anlattım. Ücretlerini karşılamaya hazır olduğumu söyledim.

Cevabı kısa oldu:

— Bize hizmet edecek olan, dar duruma düşmüş insanlardan nasıl para alırım!

Ne pazarlık yaptı ne de başka bir açıklama bekledi.

Yıllar önce Denizli'ye gelen bir yolcunun peşine düşen Ahilerle, Şırnak'ın yokuşlarında bavulumu taşıyan o genç arasında yüzyıllar vardı. Birinin adı tarihe geçti, diğerinin adını bile öğrenemedim. Rıdvan Bey'in sözleri de aynı hikâyenin başka bir yerinden geliyordu.

Belki bazı değerler, anlatılarak değil, birinin kapısını açmasıyla yaşar.

İbn Battuta'nın gördüğü o eski sahneyi okurken aklıma Şırnak'taki o genç geliyor. Bavulumu taşıyan elleri hatırlıyorum. Yıllar sonra bile insanın hafızasında kalan, bazen kimin ne söylediği değil, hiç tanımadığı birine ne yaptığı oluyor.

Yorumlar

Yorum Gönder

Bu blogdaki popüler yayınlar

Kırgın Değilim Üzgünüm

-
Hikaye kitabımdan Züheyr altmışını çoktan geçmişti. Yıllar ona insanları tanımayı öğretmişti ama bir huyundan vazgeçememişti: Telefonu çaldığında açardı. Bilinmeyen numara bile olsa… Kırıldığı, hatta kendisine sırt çevirdiğini düşündüğü insanlar bile aradığında sesini değiştirmezdi. Belki gerçekten ihtiyacı vardır, diye düşünürdü. Belki bir insan, bir söz bekliyordur. İnsanlardan umudunu hiç eksiltmemişti. O sabah, manevi kardeşim dediği ve yıllar önce aynı evi paylaştığı dostuna bir mesaj yazdı. Cevap gelmedi. Bir gün sonra tekrar mesaj yazdı. Cevap gelmedi. Ertesi gün aradı. Telefon uzun uzun çaldı. Açılmadı. Belki meşguldür, dedi. Sevdiği insana mazeret bulmakta ustaydı. İki gün daha geçti. Akşam, salonun köşesindeki eski koltuğa oturdu. Telefonunu eline aldı. Yazdı, sildi. Yeniden yazdı, yine sildi. Kırgın görünmek istemiyordu. Sitem etmek de… Sonunda kısa bir mesaj yazdı: “İki mesajıma ve aramama dönüş olmayınca içim burkuldu. Sizi kardeş gibi seven...
Devamı

Kalbe Ekilen Tohumlar

-
  Bir ebeveynin en büyük başarısı, evladının parlak kariyeri midir, yoksa sağlam karakteri mi? Bu yazı, notların ve diplomaların gölgesinde unutulan "edep" kavramını, bir babanın gurur dolu gözyaşlarıyla yeniden hatırlatıyor. Zaman zaman, geriye dönüp, ellerimin hamur yoğurur gibi şekillendirmeye çalıştığı o en değerli eserimi, çocuklarımı nasıl büyüttüğümü yeniden düşünürüm. Üç çiçeğim var benim; üç kızım. Onları filizlendirirken, topraklarına özellikle dikkat ettim; yalanın yeşermeyeceği bir ortam kurmak için canla başla çabaladım. Hayatın hiçbir köşesine yalanın sızmaması gerektiğine inandım hep. Bu yüzden, ne sorularımla onları köşeye sıkıştıracak bir baskı kurdum ne de davranışlarımla bir yalanı gizlemeye mecbur bırakacak bir gölge düşürdüm üzerlerine. Bu özenli yaklaşımın meyvesini, yıllar sonra öyle bir hasatla topladım ki: Kızlarım, nadiren de olsa bir "beyaz yalan"a sığınmak zorunda kalsalar bile, genellikle o günün akşamında ya da en geç ertesi gün, vicda...
Devamı

Seneca 60. Mektup

-
60. Mektup Aç midemiz değil, açgözlülüğümüz bizim için pahalıya mal olur. O halde Sallustius'un dediği gibi, midelerinin kölesi olan bu kimseleri insan yerine değil de, hayvan yerine koyalım; hatta hayvan yerine bile değil, ölüler sırasına koyalım. Çünkü yaşayan insan, birçoklarına yararlı olan insandır, kendisinden yararlanan insandır. Bir köşeye çekilip uyuşuk kalanlar, evlerinde mezarda gibi yaşarlar. Bu kimselerin kapılarındaki mermere şöyle yazsan yeridir:  ÖLMEDEN ÖNCE ÖLMÜŞLER.
Devamı